Bilim ve Sağlık

Birçok vakalarda kasları etkileyen hasta­lıklar, kasların hareket ve duyusunu kont­rol eden sinirlerin yaralanmasından mey­dana gelir. Kaslar bazen fiziksel aktivitey le yaralanabilir. Örneğin bir kas lifi, an, bir sıçrama, keskin bir vuruş veya ani bir gerilmeyle zedelenebilir. Kasları kemikle­re bağlayan tendonlar burkulabilir. Uyluk ve bacağın arkasındaki kaslar, koşma ve­ya diğer atletik sporları yaparken ayak veya bacağın ani dönüşüyle yırtılabilirler. Kasın veya tendonun koptuğu noktada ani ve şiddetli bir ağrı, yaralanmanın ilk belirtisi olarak meydana gelir. Bunu kas zafiyeti izler ve sıklıkla kas lifleri arasın­da toplanan ve pıhtılaşan kan yani nematom, ağrıya sebep olur. Böyle yaralanmaların tedavisinde, yaranın şiddeti ve tabiatı, hastanın yaşı ve genel durumu, önemli faktörlerdir. Kas ve tendonların ağır yaralandığı bazı olayların te­davisi ancak ameliyatla yapılabilir. Teşhis konur konmaz yapılacak başarılı bir ame­liyatla ve kas iyileşinceye kadar hareket­siz kalınması ile iyi bir sonuç alınabilir. Kasın eski yeteneğine kavuşması için ma­saj ve hareket egzersizlerinin yavaş ya­vaş yapılması gereklidir.

Kaslar mikropların yayılmasına bağlı ola­rak iltihaplanabilir. Kasın iltihaplanmasına miyosit denir. Adalede cerahatin apse şeklinde toplanması halinde ise apsenin boşaltılması gerekir. Trişinosis, kaslarda iltihaplanma şeklinde belirti veren bir has­talıktır. Etkeni olan trişin bir parazittir ve sindirim kanalı yoluyla vücuda girer. Kas dokuları arasına yerleşerek burada büyür ve miyosite neden olur.

Poliomiyelit denen çocuk felcinde sinir hücrelerinin yıkımı kas hareketlerinin azal­masına, beslenememesine ve giderek at-rofisine neden olur. Böyle kasların kullanı­lamaz durumda bulunması karakteristiktir. Gene kasların çalışamaz durumda oı-ması ve kuvvet kaybı muskular distrofi o-larak bilinen bir grup kas hastalığında da görülür. Bu durumların kaynağı çok çeşit­lidir ve çoğu zaman da bilinmez. Tipik bir hastalık da doğumda normal olarak görü­len bir çocuğun 4 veya 5 yaşlarında ba­caklarının tam olarak tutmamasıyla baş­lar. Sırt kasları zayıflar, böylece çocuk dik olarak oturamaz ve yatar pozisyondan ayağa güçlükle kalkar. Bazı vakalarda kas­ların tümü kullanılamaz hale gelir. Kas za­fiyeti ilerlerken, herhangi bir doku kaybı meydana gelmeyebilir. Kaslar daha da za­yıflar, buna karşılık güçlü kaslar çekilir ve vücut bükülür, çarpılır. Fibrozit olarak isimlendirilen kas romatiz­masında ise bağ dokusunda iltihap vardır. Yaygın vücut ağrılarına rağmen laboratuvar bulguları normaldir. Ancak bazı nokta­lar (uyarılma noktaları) basıldığında du­yarlık gösterir.
Kas tümörüne myom denir. Adale tümör­leri erken teşhis edildiğinde ameliyatla miyom çıkartılabilir. Kaslarda oluşan herhan­gi bir şişlik karşısında ihmal etmemeli, bir doktor tarafından muayene olunmalıdır. İhmal edilmiş tümörlerin zamanla dejene­re olup çürümeleri veya kötü bir karakter kazanmaları, sarkoma dönüşmeleri müm­kün görülmektedir.