Bilim ve Sağlık

Kimyasalların ve besinlerdeki katkı maddelerinin çocuklarımızın sağlığını tehdit eden çeşitli zararları vardır. Bunlardan başlıcaları şunlardır:

- Özellikle alerjik bünyeli çocuklarda; anaflaksiye dahi yol açabilen çeşitli alerjik reaksiyonlara ve ürtikere sebep olabilirler. Astım ve alerjik bozukluğa yol açabilirler.

- Kansere yol açabilirler. Çocuklarımıza verdiğimiz her türlü katkı maddesi içeren yiyecek yavrularımızın kanser olması için ortam hazırlamaktadır. Ayrıca bebeklere yalancı meme verilmemeli, plastik biberon kullanılmamalı, daha sağlıklı olan cam biberon kullanmalıdır. Besinlerdeki kimyasal maddeler haricinde çocuklarımızı kansere yol açan radyoaktif faktörlerden de korumamız gerekmektedir. Bunların en önemlileri cep telefonu, televizyon ve bilgisayardır.

- DEHA; hiperaktivite ve dikkat eksikliğine yol açabilirler. İngiltere Gıda Standartları Ajansı’nın (FSA), rastgele seçilen 300 çocuk üzerinde yaptığı araştırma, çocukların katkı maddeleri içeren bir içeceği içtikten sonra ani hareketler yaptıklarını ve konsantrasyonlarını kaybettiklerini ortaya koymuştur. İngiltere Gıda Standartları Ajansı, hiperaktif çocukların durumunda daha az katkı maddesi kullanımı yoluyla bir iyileşme sağlanabileceğini bildirmiştir. Katkı maddelerinin sağlığa zararlı etkileri hakkında yapılan araştırmalar sonucunda; çocukları hiperaktif olan ailelerin özellikle “E” kodlu katkı maddeleri taşıyan gıdaların tüketimini kesmeleri tavsiye edilmektedir. Ayrıca DEHA için de çocuklarımızı cep telefonu, televizyon, bilgisayar vb. radyoaktif faktörlerden korumak gereklidir.

- Besinlerdeki katkı maddeleri presinaptik aralıkta birikerek çocukta huzursuzluktan dikkat eksikliğine ve hiperaktiviteye varan çeşitli pikonörotik rahatsızlıklara yol açabilir. Genetik yatkınlığı olan çocuklarda MS hastalığını tetikler. Ayrıca epilepsi, migren ve görmede bulanıklığa sebep olabilir.

- Zeka seviyesini azaltabilmektedir. Yapılan çalışmalarda besinlerdeki yapay renklendirici ve katkı maddelerinin beyin fonksiyonlarında azalmaya neden olduğu çocukların IQ seviyesini yaklaşık 5.5 puan düşürdüğü saptanmıştır.

- Nadiren de olsa gıda zehirlenmesine yol açabilirler. Çocukta ishal, bulantı kusma ve yüksek ateş belirtileridir.

Katkı maddesi içeren ve doğal olmayan maddelerden yapılmış her türlü gıda maddesi çocuklarımızın sağlığı açısından tehlike arz etmektedir. İçerdikleri maddeler incelenecek olursa; çocuk mamalarında ve ekolojik ürünlerde bile katkı maddesi olduğu görülür.

Katkı maddesi olan gıda maddelerden belli başlıcaları şunlardır:

Her türlü abur cubur, şeker ve şekerlemeler, hazır meyve suyu ve reçeller, kola vb boyalı gazlı içecekler, meyve tozları, her türlü boyalı içecek, boyalı hazır meyveli yoğurt ve pudingler, hazır çorbalar, hazır soslar, ketçap, mayonez vb, hazır baharat ve köfte karışımları, her türlü cips, içine katkı maddesi karıştırılan her türlü yiyecek, salam, sucuk, sosis vb. et, tavuk ve diğer et ürünleri (hamburger vs), tüketilmeye hazır donmuş-donmamış bütün yiyecekler, kısacası bütün ambalajlı (hazır) gıda maddeleri...

Abur cubur yiyecekler aynı zamanda çocuklarımızın iştahlarını kapattığı için onların yemesi gereken gıdaları yiyememelerine ve büyümeleri için gerekli olan vitamin ve proteinleri alamamalarına neden olur. Abur cubur yeme bir alışkanlık haline getirilmemelidir. Bu tür gıdaları çocuklarımıza almamalı, almışsak onların göremeyeceği bir yerde saklamalıdır.

Hazır gıda paketlerin üzerlerinde renklendirici, koruyucu, lezzet arttırıcı, kıvam arttırıcı, doğala özdeş aroma, E 621, vb. yazabilir. Katkı maddesi, boyar madde, koruyucu veya tatlandırıcı olarak gıda içine konmuş olabilirler. İçinde katkı maddesi olma olasılığı yüksek olan ve açıkta satılan gıdaların tüketimi hijyen nedeniyle zaten sakıncalıdır. Paketli olup içindeki maddelerin ambalajında yazılı olmadığı hazır gıdaları da almamak gerekir.

Kısacası çocuklarımızın sağlığını düşünüyorsak ve hastaneleri dolduran çocuklarımızı ve ergenlik çağındaki yavrularımızı görüyorsak, katkı maddeli yiyecekleri çocuklarımıza kullandırmayalım. Evde doğal maddelerle kendimiz hazırlayalım. Çocuklarımız için cips yerine kızarmış patates, jelibon yerine boyasız şekerlemeler ya da evde yapılan kurabiye ve tatlıları tercih edelim. Bize hatırı sayılır bir vakit ve enerji kaybına mal olacaktır ama evlatlarımızın ruh ve beden sağlığını güvence altına alacaktır.

Ayrıca besinleri saklarken ve taşırken kullanılan alüminyum folyoları da kullanmayınız zira sulu ve sıcak besinlere ağır metaller bırakırlar; bu da vücutta beyinle ilgili hastalıklara ve kansere neden olabilmektedir.

ÇOCUK GIDALARINDA EN FAZLA KAÇINILACAK KATKI MADDELERİ

E kodlu katkı maddelerinden öncelikle kaçınılması gerekenlerden bazıları şunlardır:

- Alkolsüz içeceklerden ketçaplara kadar birçok gıdada kullanılan ve ürünlerin raf ömrünü iki yıla kadar uzatan E211 kodlu sodyum benzoat

- Dondurma, şeker ve bisküvilerde kullanılan E102 kodlu tartrazin

- Şekerlere eklenen E104 kodlu kinolin sarısı

- Yoğurt, reçel gibi gıdalara katılan E 110 kodlu günbatımı sarısı

TATLANDIRICILAR

E951 Aspartam

RENKLENDİRİCİLER

E102 Tartrazine
E104 Quinoline Yellow
E107 Yellow 2G
E110 Sunset Yellow
E120 Karmin (Kokineal)
E122 Karmoisine
E123 Amaranth
E124 Ponceau 4R
E127 Erythrosine
E128 Red 2G
E129 Allura Red
E131 Patent Blue V
E132 Indigo Karmin
E133 Brilliant Blue FCF
E142 Green S
E151 Black PN
E154 Brown FK

KORUYUCULAR

E210 Benzoic acid
E211 Sodium benzoate
E212 Potassium benzoate
E213 Kalsium benzoate
E214 Ethyl 4-hydroxybenzoate
E215 Ethyl 4-hydroxybenzoate sodium salt
E216 Propyl 4-hydroxybenzoate
E217 Propyl 4-hydroxybenzoate sodium salt
E218 Methyl 4- hydroxybenzoate
E219 Methyl 4- hydroxybenzoate sodium salt
E220 Sulphur dioxide
E221 Sodium sulphite
E222 Sodium hydrogen sulphite
E223 Sodium metabisulphite
E224 Pottasium metabisulphite
E226 Calcium sulphite
E227 Calcium hydrogen sulphite
E230 Biphenyl
E231 2-Hydroxybiphenyl
E232 Sodium biphenyl-2-yl oxide
E233 2-(Thiazol-4-yl) benzimidazole
E239 Hexamine
E249 Potassium nitrite
E250 Sodium nitrite
E251 Sodium nitrate
E252 Potassium nitrate
E621 MSG Mono Sodyum Glutamat